ادوار تاریخی تبلیغات بازرگانی
در مطالعه تاریخی تبلیغاتی بازرگانی میتوان براساس یک تقسیمبندی، چهار دوره کلی در نظر گرفت:
1. دوره ارتباطات شفاهی (دوره باستان)؛ این دوران را میتوان بر مبنای کانالهای مورد استفاده در تبلیغات بازرگانی به سه دوره تقسیم نمود.
دوره اول، دوره بهرهبرداری از جارچیهای شهر و جار زدن در راستای تبلیغات بود که در آن دوران از این کانال که اولین کانال ارتباطی بود، در شهرهای کهن همچون بابل، آتن و روم برای تبلیغ و اطلاعرسانی استفاده میشد.
دوره دیگر، علایم تجاری بود که در آندره استادکاران با حک علایمی بر روی تولیداتی چون کوزه و سفال به تبلیغات تجاری دست میزدند.
در دوره دیگر هم، با نوشتن جملات و یا کشیدن نقاشی بر روی دیوارها و سنگها و تابلوهایی از جنس سنگ یا سفال که بر بالای مغازهها نصب میشد، اقدام به تبلیغات بازرگانی مینمودند.
2. دوره ارتباطات نوشتاری ـ چاپی؛ با اختراع چاپ، تبلیغات وارد مرحله جدیدی شد و اولین آگهی بازرگانی چاپی در سال 1478م به زبان انگلیسی از سوی "ویلیام کاکستون" انتشار یافت که اختصاص به فروش مجموعه مقررات کلیسا داشت. علاوهبر آن در این دوره تبلیغات تجاری از طریق روزنامهها شکل گرفت و از اوایل قرن هجدهم در انگلستان و در اواسط همان قرن در آمریکای شمالی روزنامههایی بهوجود آمدند که به تبلیغگران معروف شدند.
البته باید در نظر داشت که آغاز اطلاعرسانی تجاری مکتوب مربوط به دوران اختراع چاپ نبوده و آغاز آن به قرنها قبل از میلاد باز میگردد و احتمالاً نخستین اطلاعیه مکتوب شناخته شده در طول تاریخ، اطلاعیه کهن مصری است که در موزه لندن نگهدای میشود.
3. دوره ارتباطات الکترونیکی؛ در این دوران بشر با دستیابی به تحولات ارتباطی گوناگونی همچون اختراع تلگراف، تلفن و دستگاه ارتباطات بیسیم پای به کهکشان مارکونی یا عصر ارتباطات الکترونیکی گذاشت. همزمان با این جریان تبلیغات تجاری نیز وارد مرحله نوینی گشت و اولین رادیویی تجاری با نام (Koka) در آمریکا راهاندازی شد. پس از پایان یافتن جنگ جهانی اول و اختراع تلویزیون (1950) از اهمیت رادیو در امر تبلیغات کاسته شد و آگهیهای تجاری به سمت تلویزیون سرازیر شدند و این وسیله ارتباطی نقش مهمی در تکامل تبلیغات بازرگانی ایفا کرد. در همین دوران بود که شرایط جدید ارتباطی، اجتماعی و اقتصادی موجب ضرورت یافتن راهاندازی موسسههای تبلیغاتی برای مصرف بیشتر کالاهای تولیدی شد و اینگونه از مؤسسات شکل گرفتند.
4. دوره ارتباطات دیجیتالی؛ در این دوران که مربوط به دهه پایانی قرن بیستم به بعد میباشد، بشر با اختراع رایانه و شبکه جهانی یعنی اینترنت روبرو شد و پدیده دیجیتالی شدن ارتباطات شکل گرفت که این امر نیز تبلیغات تجاری را وارد مرحله دیگری از رشد خود نموده و آن را بهصورت اینترنتی درآورد.